Αριθμός 1916/2025
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ
ΤΜΗΜΑ Γ΄

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του στις 30 Μαΐου 2024, με την εξής σύνθεση: Δημήτριος Μακρής, Σύμβουλος της Επικρατείας, Προεδρεύων, σε αναπλήρωση του Προέδρου του Τμήματος, που είχε κώλυμα, Μαρλένα Τριπολιτσιώτη, Βασίλειος Ανδρουλάκης, Σύμβουλοι, Σπυριδούλα Καρύδα, Ευάγγελος Αργυρός, Πάρεδροι. Γραμματέας η Κωνσταντίνα Γκιώκα, Γραμματέας του Γ΄ Τμήματος.

Για να δικάσει την από 8 Απριλίου 2018 αίτηση:

του *** του ***, κατοίκου Ιεράς Μονής ***, ο οποίος παρέστη με τον δικηγόρο *** (Α.Μ. ***), που τον διόρισε με πληρεξούσιο και ο οποίος κατέθεσε δήλωση, σύμφωνα με το άρθρο 26 του ν. 4509/2017, περί μη εμφανίσεώς του,

κατά της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία παρέστη με τους δικηγόρους: α) Θεόδωρο Παπαγεωργίου (Α.Μ. 24288) και β) Αικατερίνη Καραμπίνη (Α.Μ. 33947), που τους διόρισε με απόφαση της Ιεράς Συνόδου.

Με την αίτηση αυτή ο αιτών επιδιώκει να ακυρωθεί η υπ’ αριθμ. ***/***2018 πράξη της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος και κάθε άλλη σχετική πράξη ή παράλειψη της Διοικήσεως.

Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή, Παρέδρου Ευάγγελου Αργυρού.

Κατόπιν το δικαστήριο άκουσε τους πληρεξούσιους της καθ’ ης Εκκλησίας της Ελλάδος, οι οποίοι ζήτησαν την απόρριψή της υπό κρίση αιτήσεως.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το δικαστήριο συνήλθε σε διάσκεψη σε αίθουσα του δικαστηρίου κ α ι

Α φ ο ύ  μ ε λ έ τ η σ ε  τ α  σ χ ε τ ι κ ά  έ γ γ ρ α φ α
Σ κ έ φ θ η κ ε  κ α τ ά  τ ο ν  Ν ό μ ο

1. Επειδή, για την άσκηση της υπό κρίση αίτησης καταβλήθηκε το νόμιμο παράβολο (*** έντυπα παραβόλου).

2. Επειδή, με την αίτηση αυτή ζητείται η ακύρωση της ***/***2018 πράξης της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, με την οποία ανακλήθηκε η από ***2009 εγκριτική απόφαση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου περί δημοσιεύσεως του Εσωτερικού Κανονισμού της *** Μονής *** της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων, ο οποίος καταρτίσθηκε με το ***/***2007 πρακτικό του Ηγουμενοσυμβουλίου της εν λόγω Ιεράς Μονής.

3. Επειδή, στον Καταστατικό Χάρτη της Εκκλησίας της Ελλάδος (ν. 590/1977, Α΄ 146) ορίζονται τα εξής: Άρθρο 1 «1. … 2. Η Εκκλησία της Ελλάδος είναι αυτοκέφαλος, αυτοδιοικείται δε, εν τω πλαισίω των περί θρησκείας άρθρων του Συντάγματος, διά των εν ενεργεία Μητροπολιτών αυτής. 3. Η Εκκλησία της Ελλάδος περιλαμβάνει τας Μητροπόλεις της Αυτοκεφάλου Εκκλησίας της Ελλάδος ... και έχει ως μέλη πάντας τους κατοικούντας εν τη περιοχή αυτών Ορθοδόξους Χριστιανούς. 4. Κατά τας νομικάς αυτών σχέσεις η Εκκλησία της Ελλάδος, αι Μητροπόλεις, αι ενορίαι μετά των Ενοριακών αυτών Ναών, αι Μοναί ... είναι Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου …», Άρθρο 3 «1. Ανωτάτη Εκκλησιαστική Αρχή της Εκκλησίας της Ελλάδος είναι η Ιερά Σύνοδος της Ιεραρχίας (Ι.Σ.Ι.), συγκροτουμένη εκ του Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος, ως Προέδρου, και εκ πάντων των διαποιμαινόντων Μητροπόλεις Αρχιερέων, διαρκές δε διοικητικόν όργανον αυτής είναι η Διαρκής Ιερά Σύνοδος (Δ.Ι.Σ.), συγκροτουμένη κατά τα εν άρθρω 7 του παρόντος οριζόμενα ...», Άρθρο 4 «Η Ι.Σ.Ι.της Εκκλησίας της Ελλάδος αποφαίνεται επί παντός ζητήματος αφορώντος εις την Εκκλησίαν ... στ) Ασκεί την ανωτάτην εποπτείαν και τον έλεγχον επί των πράξεων της Δ. Ι. Σ. ... ως και των επί μέρους Εκκλησιαστικών Νομικών Προσώπων, κατά τας κειμένας διατάξεις ... ιβ) Ασκεί τας εκ των Ιερών Κανόνων και λοιπών Εκκλησιαστικών διατάξεων απορρεούσας αρμοδιότητας. ιγ) …», Άρθρο 9 «1. Η Δ.Ι.Σ., ως διαρκές διοικητικόν όργανον της Εκκλησίας, ασκεί τας κάτωθι αρμοδιότητας: α) ... ια) Εκδίδει επίσημον Δελτίον υπό τον τίτλον "Εκκλησία", εν ω καταχωρίζονται εκκλησιαστικοί νόμοι, πράξεις, διατάξεις, αποφάσεις, εγκύκλιοι, αυτής τε και της Ι.Σ.Ι., θεολογικά και εποικοδομητικά άρθρα και εκκλησιαστικαί ειδήσεις. Η παράλειψις δημοσιεύσεως πράξεώς τινός κανονιστικού ή ατομικού περιεχομένου εν τω Δελτίω τούτω δεν επάγεται ακυρότητα της πράξεως ταύτης, πλην των περιπτώσεων των άρθρων 19 παρ. 2, 21 παρ. 1 και 39 παρ. 4 του παρόντος. 2. Η Δ.Ι.Σ. κατά το μεσολαβούν μέχρι της συγκλήσεως της Ι.Σ.Ι. χρονικόν διάστημα ασκεί πάσαν εκκλησιαστικήν - διοικητικήν εξουσίαν κατά τους ιερούς κανόνας, τας ιεράς παραδόσεις και τους νόμους, εξαιρέσει των εν τω άρθρω 4 του παρόντος, υπό στοιχεία ζ΄, θ΄, ι΄, και ιγ΄ οριζομένων, καθ’ ο δε διάστημα συνεδριάζει η Ι.Σ.Ι. η Δ.Ι.Σ. λειτουργεί ασκούσα τας ιδίας αυτής αρμοδιότητας», Άρθρο 39 «1. Η Ιερά Μονή είναι θρησκευτικόν καθίδρυμα διά την άσκησιν των εν γένει εγκαταβιούντων ανδρών ή γυναικών, συμφώνως προς τας μοναχικάς επαγγελίας και τους περί μοναχικού βίου ιερούς Κανόνας και παραδόσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας. 2. Εν τη Εκκλησία της Ελλάδος λειτουργούν Ιεραί Μοναί, τελούσαι υπό την πνευματικήν εποπτείαν του επιχωρίου Αρχιερέως, και Συνοδικαί Σταυροπηγικαί Ιεραί Μοναί, τελούσαι υπό την πνευματικήν εποπτείαν της Δ.Ι.Σ. 3. Η ίδρυσις νέων και η διάλυσις ή συγχώνευσις υφισταμένων Μονών της Εκκλησίας της Ελλάδος συντελείται διά Προεδρικού Διατάγματος, εκδιδομένου, μετά σύμφωνον γνώμην του επιχωρίου Αρχιερέως και έγκρισιν της Δ.Ι.Σ., προτάσει του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων. ... 4. (όπως το εδάφιο β΄ προστέθηκε με το άρθρο 51 παρ. 3 του ν. 4301/2014, Α΄ 223/7.10.2014) Τα της οργανώσεως και προαγωγής του πνευματικού βίου και της διοικήσεως της Μονής καθορίζονται υπό του Ηγουμενοσυμβουλίου συμφώνως προς τους Ιερούς Κανόνας, τας μοναχικάς παραδόσεις και τους νόμους του Κράτους, δι’ εσωτερικού κανονισμού, δημοσιευομένου διά του Δελτίου "Εκκλησία". Οι εσωτερικοί και οι ιδρυτικοί κανονισμοί των Μονών, ανεξαρτήτως νομικής μορφής, ελέγχονται και εγκρίνονται ως προς τη νομιμότητα και κανονικότητά τους από τον επιχώριο Μητροπολίτη και τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος πριν τη δημοσίευσή τους 5. Ο Ηγούμενος και τα μέλη του Ηγουμενοσυμβουλίου, ων ο αριθμός ορίζεται αναλόγως του αριθμού των μοναχών εκάστης Μονής υπό του εσωτερικού κανονισμού αυτής, εκλέγονται, εάν αύτη έχη πέντε (5) τουλάχιστον εγκαταβιούντας μοναχούς, υπό της μοναχικής αδελφότητος, άλλως ορίζονται υπό του επιχωρίου Αρχιερέως. …», Άρθρο 67 «Μέχρι της εκδόσεως των διά του παρόντος νόμου προβλεπομένων Προεδρικών Διαταγμάτων ή αποφάσεων της Ι.Σ.Ι. ή της Δ.Ι.Σ. εξακολουθούν εφαρμοζόμεναι αι μέχρι τούδε κείμεναι διατάξεις, εφ’ όσον δεν αντίκεινται εις τας διατάξεις του παρόντος. Διά της παρούσης δεν κυρούνται Κανονιστικαί αποφάσεις της Ι.Σ.Ι. ή της Δ.Ι.Σ. εκδοθείσαι άνευ εγκύρου νομοθετικής εξουσιοδοτήσεως ή καθ’ υπέρβασιν ταύτης». Εξάλλου, στον 39/1972 Κανονισμό της Εκκλησίας της Ελλάδος «Περί των εν Ελλάδι Ορθοδόξων Ιερών Μονών και των Ησυχαστηρίων» (Α΄103) ορίζονται τα εξής: Άρθρο 1. «Ορισμός- Σκοπός: α) Η Ι. Μονή είναι πνευματικόν ίδρυμα προσευχής και εργασίας …», Άρθρο 2. «Ίδρυσις Ιεράς Μονής: ... α) Προς ίδρυσιν Ι. Μονής απαιτείται αίτησις, Ελλήνων πολιτών, είτε αγάμων, κληρικών ή μοναχών, είτε λαϊκών αγάμων ή εν χηρεία διατελούντων προς τον Επίσκοπον της περιφερείας εις ην θα ιδρυθή η Ι. Μονή. Τη αιτήσει, περιλαμβανούση την υπόσχεσιν περί της ισοβίου αφιερώσεως των, και τηρήσεως των τριών μοναχικών ευχών, συνυποβάλλεται και αντίγραφον συμβολαιογραφικής πράξεως εμφαινούσης, ότι φυσικόν τι ή νομικόν πρόσωπον προς ίδρυσιν της Ιεράς Μονής προσφέρει εδαφικήν έκτασιν, μετά ή άνευ κτισμάτων, ικανήν να επαρκέση εις την στοιχειώδη συντήρησιν της Αδελφότητος. Ο λαβών ταύτα Αρχιερεύς κρίνων επί τη βάσει των Ι. Κανόνων, εφ’ όσον συγκατατίθεται εις την ίδρυσιν της Ι. Μονής, υποβάλλει τα δικαιολογητικά ταύτα δι’ ιδίου αυτού εγγράφου προς την Ι. Σύνοδον. Αύτη δε, εάν εγκρίνη την ίδρυσιν της Ι. Μονής αποτείνεται προς το Υπουργείον Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων προς έκδοσιν του Ιδρυτικού Β. Δ/τος. β) Άπασαι αι εν τη Εκκλησία της Ελλάδος Ορθόδοξοι Ι. Μοναί, ανδρώαι, ή γυναικείαι, αποτελούσι Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου και λειτουργούσιν επί τη βάσει του ιδίου εκάστη Κανονισμού, συντασσομένου κατά τας βασικάς διατάξεις του Γενικού Εσωτερικού Μοναστικού Κανονισμού του εγκριθησομένου υπό της Ιεράς Συνόδου. γ) …», Άρθρο 7 «Διοίκησις Ι. Μονής: Την διοίκησιν της Ι. Μονής και την εκτελεστικήν εξουσίαν ασκεί ο Ηγούμενος μετά του Ηγουμενοσυμβουλίου. Η πνευματική εποπτεία ανήκει εις τον Ηγούμενον της Αδελφότητος. Παν θέμα αναγόμενον εις την διοίκησιν της Ι. Μονής προβλέπεται υπό του Κανονισμού αυτής. Αι Συνοδικαί Σταυροπηγιακαί Ι. Μοναί διοικούνται αυτοτελώς επί της βάσει του ιδίου εκάστης Κανονισμού». Άρθρο 8 «Ηγούμενος: Παν θέμα αναφερόμενον εις τα της εκλογής, καταστάσεως κ.λπ. του Ηγουμένου καθορίζεται υπό του Κανονισμού εκάστης Ι. Μονής εν συνδυασμώ και προς τας διατάξεις του Γενικού Εσωτερικού Μοναστικού Κανονισμού ...».

4. Επειδή, η προσβαλλόμενη πράξη εκδόθηκε κατ’ επίκληση πολιτειακών νόμων (και όχι ιερών κανόνων) και αφορά την ανάκληση της από ***2009 εγκριτικής απόφασης της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου περί δημοσιεύσεως του Εσωτερικού Κανονισμού της ως άνω Ιεράς Μονής, ήτοι την οργάνωση και τη διοίκηση αυτής ως νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου. Συνεπώς, σύμφωνα με πάγια νομολογία, δικαιοδοσία για την εκδίκαση του κρινόμενου ένδικου βοηθήματος, το οποίο έχει το χαρακτήρα αίτησης ακύρωσης, έχει το Συμβούλιο της Επικρατείας (βλ. ΣτΕ 1075/2019, 510/2015, 686/2011, 644/2010, 34, 36, 3769/2009, 1924/2003), αρμόδιο δε είναι το Γ΄ Τμήμα του (άρθρο 3 παρ. 1 περ. α΄ της 8/2019 απόφασης της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας - Β΄ 2933).

5. Επειδή, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του φακέλου, με την ***/***2007 πράξη του Ηγουμενοσυμβουλίου της Ιεράς Μονής *** αποφασίσθηκε η σύνταξη εσωτερικού κανονισμού λειτουργίας της ανωτέρω Ιεράς Μονής, σύμφωνα με το άρθρο 39 παρ. 4 του ν. 590/1977 “Περί του Καταστατικού Χάρτη της Εκκλησίας της Ελλάδος” και το άρθρο 2 παρ. 2 του Κανονισμού 39/1977 “Περί των εν Ελλάδι Ορθοδόξων Ιερών Μονών και Ησυχαστηρίων”. Ο εσωτερικός κανονισμός λειτουργίας της εν λόγω Ιεράς κοινοβιακής Μονής υπεβλήθη στην Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος, η οποία τον ενέκρινε με την από ***2009 Συνοδική Απόφαση (*** Συνεδρία). Στη συνέχεια, ο ως άνω Εσωτερικός Κανονισμός της *** Μονής *** της Ιεράς Μητροπόλεως Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων δημοσιεύθηκε στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος "Εκκλησία" στο τεύχος *** του *** . Ακολούθως, με το ***/***/***2017 έγγραφο του Μητροπολίτη Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων ανακλήθηκε ως μη νομίμη η έγκριση του σχεδίου του Εσωτερικού Κανονισμού της ανωτέρω Ιεράς Μονής, ζητήθηκε δε από τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος η ανάκληση της σχετικής εγκριτικής αποφάσεως της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου επί του δημοσιευθέντος ως άνω εσωτερικού κανονισμού, διότι συνετάχθη και υπεβλήθη προς έγκριση από Ηγουμενοσυμβούλιο που δεν είχε συγκροτηθεί νομίμως, δεδομένου ότι στο ορισθέν Ηγουμενοσυμβούλιο μετείχε ως τρίτο μέλος και υπέγραψε ως “Μοναχός ***” ρασοφόρος και όχι μοναχός, κατά παράβαση του β.δ. 28.07.1858 (Α΄ 42/15.9.1858) “Κανονισμός περί Μοναστηριών”, του 39/1972 Κανονισμού της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος “Περί των εν Ελλάδι Ορθοδόξων Ιερών Μονών και Ησυχαστηρίων” και της 461/2398/3981/16.12.1927 Εγκυκλίου της Ιεράς Συνόδου. Στη συνέχεια, με το ***/***2017 εισηγητικό σημείωμα η Συνοδική Επιτροπή επί του Μοναχικού Βίου εισηγήθηκε προς την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος να ζητηθούν από την Ιερά Μητρόπολη Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων τα σχετικά έγγραφα περί της εγκρίσεως και ευλογίας του Μητροπολίτου για την τέλεση της ρασοφορίας στον αναφερόμενο ως “Μοναχό ***”, προκειμένου η Επιτροπή να λάβει γνώση περί της κανονικότητας και εγκυρότητας της συμμετοχής του εν λόγω προσώπου στην σύνταξη του ως άνω Κανονισμού και να προχωρήσει περαιτέρω σε γνωμοδότηση περί της ανακλήσεως ή μη του Εσωτερικού Κανονισμού της ανωτέρω Ιεράς Μονής. Ακολούθησε η προσβαλλόμενη πράξη με το προεκτεθέν περιεχόμενο. Ειδικότερα, με την προσβαλλόμενη πράξη έγινε δεκτό ότι ισχυρός λόγος δημοσίου συμφέροντος, για την αρμοδία και νόμιμη έκδοση των κανονιστικών πράξεων οργάνωσης και λειτουργίας των εκκλησιαστικών νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου, δικαιολογεί την ανάκληση. Ο λόγος δε αυτός συνίσταται στην παράνομη συγκρότηση του συλλογικού οργάνου διοίκησης της Ιεράς Μονής λόγω της παράνομης συμμετοχής στο Ηγουμενοσυμβούλιο που συνέταξε τον εγκριθέντα κανονισμό προσώπου, το οποίο δεν έφερε τη μοναχική ιδιότητα εν γνώσει της Ιεράς Μονής. Στη συνέχεια, η ανακλητική πράξη δημοσιεύθηκε στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος “Εκκλησία” στο τεύχος ***2 του ***.

6. Επειδή, προβάλλεται ότι η προσβαλλόμενη πράξη εκδόθηκε από αναρμόδιο προς τούτο όργανο, διότι, σύμφωνα με το άρθρο 32 παρ. 4 του Εσωτερικού Κανονισμού της Ιεράς Μονής ***, ο κανονισμός τροποποιείται, συμπληρούται και καταργείται ολοσχερώς κατόπιν απόφασης η οποία λαμβάνεται από τα 4/5 τουλάχιστον των μελών της αδελφότητας της Ιεράς Μονής. Συνεπώς, σύμφωνα με την κρινόμενη αίτηση, εφόσον ο εσωτερικός κανονισμός της Ιεράς Μονής αποτελεί κανονιστική διοικητική πράξη, διότι θεσπίζει γενικούς και αφηρημένους κανόνες ως προς την οργάνωση και διοίκηση της οικείας Ιεράς Μονής, μη νομίμως με την προσβαλλόμενη πράξη καταργήθηκε ο εσωτερικός κανονισμός της προαναφερόμενης Ιεράς Μονής, ο οποίος είχε λάβει νόμιμη υπόσταση με τη δημοσίευσή του στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος “Εκκλησία”.

7. Επειδή, η προσβαλλόμενη πράξη συνιστά ανάκληση για λόγους νομιμότητας της από ***2009 ατομικής διοικητικής πράξης της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδας περί εγκρίσεως της αποστολής του Εσωτερικού Κανονισμού της Ιεράς *** Μονής ***, προς δημοσίευση στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος “Εκκλησία”. Επομένως, η προσβαλλόμενη, ως πράξη αντίθετου περιεχομένου (actus contrarius), έχει ομοίως ατομικό χαρακτήρα, εκδόθηκε δε αρμοδίως από τη Διαρκή Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδας, η οποία είχε εκδώσει την ανακληθείσα πράξη, βάσει της διατάξεως του άρθρου 21 παράγραφος 1 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας (που κυρώθηκε με το άρθρο πρώτο του ν. 2690/1999, Α΄ 45, ο οποίος σύμφωνα με το άρθρο 1 αυτού εφαρμόζεται και στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και στα άλλα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου), η οποία αποτυπώνει σχετική γενική αρχή του διοικητικού δικαίου, σύμφωνα με την οποία, το αρμόδιο προς έκδοση ατομικής διοικητικής πράξης όργανο είναι, αρμόδιο να την ανακαλέσει (πρβλ. ΣτΕ 2134/2024, 1631/2023). Κατόπιν τούτων, ο ως άνω λόγος ακύρωσης πρέπει να απορριφθεί, διότι στηρίζεται στην εσφαλμένη προϋπόθεση ότι η προσβαλλόμενη πράξη έχει κανονιστικό χαρακτήρα, η οποία εκδόθηκε αναρμοδίως κατά παράβαση του άρθρου 32 παρ. 4 του Εσωτερικού Κανονισμού της Ιεράς Μονής. Κατά τη γνώμη του Παρέδρου Ε. Αργυρού η προσβαλλόμενη πράξη με το ως άνω περιεχόμενο, της ανάκλησης της από ***2009 πράξης έγκρισης και αποστολής προς δημοσίευση στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος “Εκκλησία” του εσωτερικού κανονισμού της ως άνω Ιεράς Μονής, δεν έχει εκτελεστό χαρακτήρα, δεδομένου ότι, κατά τον χρόνο έκδοσης της ανακληθείσας πράξης, η διάταξη του άρθρου 39 παρ. 4 του ν. 590/1977 δεν προέβλεπε καμία ανάμειξη της Ιεράς Συνόδου στη διαδικασία κατάρτισης του εσωτερικού κανονισμού των Ιερών Μονών (ΣτΕ 1075/2019 επτ.). Συνεπώς, κατά τη γνώμη αυτή, η υπό κρίση αίτηση στρεφόμενη κατά μη εκτελεστής διοικητικής πράξης θα πρέπει να απορριφθεί.

8. Επειδή, στο άρθρο 20 παρ. 2 του Συντάγματος ορίζεται ότι: «Το δικαίωμα της προηγούμενης ακρόασης του ενδιαφερομένου ισχύει και για κάθε διοικητική ενέργεια ή μέτρο που λαμβάνεται σε βάρος των δικαιωμάτων ή συμφερόντων του». Στο δε άρθρο 6 παρ. 1 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, ορίζεται ότι: «Οι διοικητικές αρχές, πριν από κάθε ενέργεια ή μέτρο σε βάρος των δικαιωμάτων ή συμφερόντων συγκεκριμένου προσώπου, οφείλουν να καλούν τον ενδιαφερόμενο να εκφράσει τις απόψεις του, εγγράφως ή προφορικώς, ως προς τα σχετικά ζητήματα». Οι ως άνω διατάξεις επιβάλλουν, ως ουσιώδη τύπο της διαδικασίας στις αναφερόμενες απ’ αυτές περιπτώσεις, την προηγούμενη ακρόαση του ενδιαφερομένου, θεσπίζοντας υποχρέωση της Διοίκησης να απευθύνει, πριν τη σχετική ενέργεια ή τη λήψη του σχετικού δυσμενούς μέτρου, πρόσκληση προς τον ενδιαφερόμενο προκειμένου αυτός να εκθέσει τις απόψεις του και να θέσει υπ’ όψιν της Διοίκησης τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του, ώστε και τα συμφέροντα αυτού να προστατευθούν και η Διοίκηση να ενημερωθεί πληρέστερα. Η τήρηση του ως άνω ουσιώδους τύπου επιβάλλεται οπωσδήποτε στις περιπτώσεις εκείνες κατά τις οποίες η Διοίκηση ενεργεί κατά διακριτική ευχέρεια, λαμβάνοντας υπ’ όψιν στοιχεία συνδεόμενα προς την υποκειμενική συμπεριφορά ή υπαιτιότητα του θιγομένου από την πράξη (ΣτΕ 2568/2022, 2611/2020, 1169/2017, 1431/2016, 1413/2014, 651/2014, 239/2012, 1711/2011 7μ, 3370/2007, 422/2006 κ.ά.). Οι διατάξεις όμως αυτές δεν έχουν έδαφος εφαρμογής σε περιπτώσεις δυσμενών διοικητικών πράξεων, οι οποίες εκδίδονται βάσει αντικειμενικών προϋποθέσεων, ασυνδέτως προς οποιαδήποτε υποκειμενική συμπεριφορά του προσώπου, του οποίου τα συμφέροντα θίγουν (ΣτΕ 1631/2023, 351/2020, 1281/2018, 1168/2017, 1721/2016, 1505/2010 7μ., 3145/2015).

9. Επειδή, προβάλλεται ότι η προσβαλλόμενη πράξη είναι άκυρη διότι εκδόθηκε κατά παράλειψη του ουσιώδους τύπου της προηγούμενης ακρόασης σύμφωνα με το άρθρο 20 παρ. 2 του Συντάγματος και το άρθρο 6 παρ. 2 του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας, καθόσον συνιστά ιδιαίτερα επαχθές μέτρο το οποίο στερεί από τον αιτούντα παράνομα την ιδιότητα του νόμιμα εκλεγμένου διοικητικού οργάνου, ήτοι του Ηγουμένου της ως άνω Ιεράς Μονής.

10. Επειδή, ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, διότι η προσβαλλόμενη πράξη συνιστά ανάκληση της απόφασης αποστολής του Εσωτερικού Κανονισμού της *** Μονής *** προς δημοσίευση στο Επίσημο Δελτίο της Εκκλησίας της Ελλάδος “Εκκλησία” για λόγους νομιμότητας, οι οποίοι ανάγονται στην διαδικασία που τηρήθηκε κατά την εκλογή του ως άνω Ηγουμενοσυμβουλίου το οποίο προέβη στην κατάρτιση του Εσωτερικού Κανονισμού της εν λόγω Ιεράς Μονής και, ειδικότερα στην συμμετοχή στο ως άνω Ηγουμενοσυμβούλιο προσώπου το οποίο δεν έφερε την ιδιότητα του μοναχού, βασίσθηκε δηλαδή σε αντικειμενικά δεδομένα, μη συνδεόμενα με υποκειμενική συμπεριφορά του αιτούντος (πρβλ. ΣτΕ 4647/2012, ΣτΕ 78, 411/2015, ΣτΕ 1721/2016, 1631/2023).

11. Επειδή, κατόπιν των ανωτέρω η υπό κρίση αίτηση πρέπει να απορριφθεί, το Δικαστήριο δε, εκτιμώντας τις περιστάσεις, κρίνει ότι δεν πρέπει να επιβληθεί στον αιτούντα δικαστική δαπάνη (άρθρο 39 παρ. 1 του π.δ. 18/1989, Α΄ 8).

Δ ι ά  τ α ύ τ α

Απορρίπτει την κρινόμενη αίτηση.
Διατάσσει την κατάπτωση του παραβόλου.
Απαλλάσσει τον αιτούντα από τη δικαστική δαπάνη της Εκκλησίας της Ελλάδος.

Η διάσκεψη έγινε στην Αθήνα την 12η Ιουνίου 2024

Ο Προεδρεύων Σύμβουλος Η Γραμματέας του Γ´ Τμήματος

Δημήτριος Μακρής Κωνσταντίνα Γκιώκα

και η απόφαση δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση της 23ης Οκτωβρίου 2025.

Ο Προεδρεύων Αντιπρόεδρος Η Γραμματέας του Γ´ Τμήματος

Δημήτριος Μακρής Κωνσταντίνα Γκιώκα